Denken in en over complotten

Felix & Sofie: dinsdag 21 januari 2020

Klimaatverandering is een groot verzinsel, vaccinaties veroorzaken autisme, de aarde zou toch plat zijn en Facebook luistert je af. Er wordt vaak gelachen om complottheorieŽn, en misschien nog meer om complotdenkers, maar waarom blijken complottheorieŽn dan toch zo aantrekkelijk? Als ze Ďonziní zouden zijn, dan konden we complotten toch gewoon ontmaskeren? Laten zien dat ze niet waar zijn?

ComplottheorieŽn hebben iets ongrijpbaars. Om je ertoe te verhouden is meer nodig dan alleen een gesprek over waarheid en bewijs, want alleen al de vraag wat complottheorieŽn precies zijn leidt tot discussie. Wie zegt er eigenlijk dat complottheorieŽn niet tot de wetenschap behoren, en op basis waarvan? Of zijn het misschien eerder een soort overtuigingen, zoals een collectieve religie, of een al dan niet politieke beweging.

Ook de herkomst van complotten is onduidelijk. Moeten we haar bron vinden in onze psyche, komt ze voort uit desinformatie of teveel informatie vanuit de media, of zijn misschien er specifieke sociale processen die ten grondslag liggen aan collectief wantrouwen? En dat wantrouwen, is die niet gerechtvaardigd? In een tijd van zulke grote systemen dat niemand het overzicht meer lijkt te hebben valt een goede dosis scepsis helemaal op zijn plek.

Zijn complotdenkers dan eigenlijk de ware criticasters van deze tijd? Of moeten we toch voorzichtiger zijn dan dat en op zoek gaan naar manieren op het complotdenken te stoppen? Bij Felix & Sofie gaan we een avond lang op zoek naar de onderliggende (non-)logica van het complotdenken en graven we ons diep in op zoek naar de wortels van maatschappelijke scepsis.

Sprekers

Pepijn van Erp is wiskundige en sceptisch activist. Hij is bij Stichting Skepsis onder meer gespecialiseerd in complottheorieŽn en nepnieuws. Volgens van Erp is complotdenken van alle tijden en complotdenkers zijn er allerlei soorten en verschillende gradaties. Vanuit zijn ervaring met het feitelijk analyseren van complotverhalen en het discussiŽren met personen die ze opvoeren en aanhangen, zal hij proberen duidelijk te maken hoe divers het complot denken is en over wat voor soort we ons het meest zorgen zouden moeten maken.

Peter Achterberg is socioloog aan de Universiteit van Tilburg. Hij houdt zich onder andere bezig met de vraag naar hoe mensen betekenis geven aan veranderingen in de wereld om hen heen en welke gevolgen dit heeft voor hun gedrag en hoe dit uitgelegd zou kunnen worden. Achterberg zal op deze avond ingaan op de manier waarop de secularisering van het geloof, in navolging van Popper, verschillende doctrines van ongelovigheid heeft voortgebracht en hoe dit zich verhoudt tot de nijging om complottheorieŽn aan te hangen.

Programma en redactie door Kamiel Feiertag

Tickets

Tickets zijn nu ook online verkrijgbaar. Koop alvast een kaartje om verzekerd te zijn van een plek.

De deuren van Perdu openen om 19.30. Om 20.00 start het programma.

2390 / Laatst gewijzigd: 21-Jan-2020

Felix & Sofie

elke derde dinsdag van de maand

21 januari 2020
Aanvang: 20.00 uur

Toegang: 7,50 euro (student/stadspas 6,50 euro).

Perdu, Kloveniersburgwal 86
Kloveniersburgwal 86
Amsterdam

Organisatie: Redactie Felix & Sofie

Voeg dit programma toe
aan je electronische agenda.