Agamben - Pure potentie

Felix & Sofie: dinsdag 20 maart 2018

Giorgio Agamben is één van de invloedrijkste filosofen van deze tijd. Hoewel deze geëngageerde denker vooral bekend is dankzij zijn politieke werk, speelt zijn denken zich af op vrijwel ieder terrein van de filosofie. Agamben schrijft over ontologie, esthetiek, ethiek, politiek, het alledaagse, het heilige, gestes, strafkampen, kind-zijn, het profane en nog talloze andere onderwerpen. Dat hij al deze onderwerpen het liefst tegelijkertijd (en in relatie tot elkaar) behandelt, maakt het vaak moeilijk om te zien wat er in zijn denken precies op het spel staat. Waar draait het denken van Agamben precies om?

Tijdens deze editie buigt Felix & Sofie zich over de filosofie van Agamben, met bijzondere aandacht voor zijn ontologie en de implicaties daarvan voor het leven.

In Agambens ontologie speelt het kunnen of de potentie een belangrijke rol. Al in zijn vroegste werk breekt de Italiaan een lans voor dit ondergeschoven kind van de filosofie. Filosofen houden zich vanouds vooral bezig met de actualiteit of de ‘werkende’ werkelijkheid, wat er volgens Agamben onder andere voor heeft gezorgd dat we potentialiteit niet goed kunnen denken. We neigen er voortdurend naar om wat kan te beschouwen vanuit het oogpunt van wat is, of uiteindelijk zal zijn. Tegen deze gewoonte in introduceert Agamben de ‘pure potentie’, een reservoir aan mogelijkheden dat zich nooit helemaal uitput in het werkelijke. Volgens Agamben wordt de mens gekenmerkt door deze potentie, wat betekent dat wij geen vaste roeping of taak hebben en tot op zekere hoogte altijd incompleet of onverwerkelijkt zijn.

Hoe zit dat precies? En wat betekent dit voor de manier waarop we in ons leven staan? Met behulp van twee Agamben-kenners, Gert-Jan van der Heiden en Ype de Boer, zullen wij ons afvragen wat voor werkelijkheidsbegrip Agamben precies voor ogen staat en hoe we in die werkelijkheid volgens Agamben het best kunnen leven. Daartoe zal Ype de Boer eerst een introductie geven in het denken van Agamben, waarna Gert-Jan van der Heiden verder ingaat op het denken van Agamben aan de hand van diens Paulus-lezing.

Voertaal Nederlands

Over de sprekers

Gert-Jan van der Heiden is hoogleraar Metafysica aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Hij promoveerde zowel in de wiskunde als de filosofie. Hij houdt zich bezig met metafysische en ontologische kwesties uit de fenomenologie, hermeneutiek en de hedendaagse Franse wijsbegeerte. Hij doet onder andere onderzoek naar het motief van de ander in de hermeneutiek, het concept van contingentie in de hedendaagse ontologie en de rol van Paulus in de continentale filosofie. Onlangs verscheen van hem Het uitschot en de geest. Paulus onder filosofen.

Ype de Boer is verbonden aan de Vrije Universiteit Amsterdam, waar hij werkt aan een proefschrift over Giorgio Agambens methodiek en subjectiviteitsbegrip. Eerder vertaalde hij Agambens essaybundel Profanaties. Recentelijk schreef hij een inleiding voor Agambens vertaalde boek Wat er overblijft van Auschwitz en een leeswijzer voor dit werk op bijbehorend online platform www.agamben.nl. Naast zijn werk over Agamben schreef hij onder meer een boek over de filosofie in de romans van Haruki Murakami, Murakami en het gespleten leven.

Programma en moderatie: Kasper Bockweg

2347 / Laatst gewijzigd: 14-Maa-2018

Felix & Sofie

elke derde dinsdag van de maand

20 maart 2018
Aanvang: 20.00 uur

Toegang: 6 euro (student/stadspas 5 euro).

Perdu, Kloveniersburgwal 86
Kloveniersburgwal 86
Amsterdam

Organisatie: Redactie Felix & Sofie

Voeg dit programma toe
aan je electronische agenda.