De duivelsvraag
Een pleidooi voor beschouwelijkheid

Cornelis Verhoeven

Dit kleine essay dankt zijn ontstaan aan een vriendelijke worsteling met een telkens weer opduikende jeugdherinnering en is een poging daaraan enige zin te geven: de overmaat aan mateloze vragen werd gewoonlijk alleen maar met een dubbelzinnig zwijgen beantwoord.

Werd van ons een zwijgende en gehoorzame aanpassing verwacht aan de wereld van de volwassenen, die misschien niet eens hun eigen wereld was? Wisten ook zij het antwoord op die vragen niet? Wilden zij ons niet schokken met hun weten? Of was het de bedoeling niet voortijdig de wonderen uit de wereld weg te werken?
Een rechtstreeks en duidelijk antwoord hierop is niet te geven. De vragen worden op zichzelf teruggeworpen en moeten zich corrigeren tot een verwondering over een zekerheid die aan elke vraag voorafgaat: dat het concrete bestaan een onvervangbaar gegeven is. Het 'dat' is te constateren, terwijl het 'waarom' altijd een constructie is van de eigenmachtige rede. De vraag naar het 'waarom' wordt een duivelsvraag genoemd, omdat het gevraagde antwoord de concrete, te respecteren werkelijkheid tussen haakjes zet of laat verdwijnen in een constructie. De auteur pleit hier dan ook voor beschouwelijkheid, omdat hij respect voor de werkelijkheid, die soms verpletterend op ons afkomt, niet als onzinnig of onvruchtbaar afwijst. Er zijn immers redenen genoeg om sprakeloos te zijn.

599

De duivelsvraag

De duivelsvraag
Een pleidooi voor beschouwelijkheid

Cornelis Verhoeven

 

2004, Uitgeverij Damon
ISBN: 9789055735457
96 pagina's, Gebonden