Sloterdijk
Binnenstebuiten denken

Sjoerd van Tuinen

De Duitse filosoof Peter Sloterdijk (1947) is in Nederland vooral bekend geworden door het internationale schandaal dat volgde op zijn provocerende lezing Regels voor het mensenpark in 1999. Veel eerder al deed hij als vlijmscherp tijdsdiagnosticus in wijde kring veel stof opwaaien met de Kritiek van de cynische rede. Zijn status onder filosofen is echter omstreden.

Sommigen zien in Sloterdijk de opvolger van Jürgen Habermas als Duitslands maatgevende filosoof; anderen doen hem af als charlatan of pseudo-mysticus. Zijn teksten vergen zeer ondogmatische lezers die bereid zijn het onderscheid tussen vorm en inhoud dynamisch te hanteren en zich verregaand te laten meeslepen door een welhaast onvergelijkbaar discours dat laveert tussen wijsbegeerte en literatuur, psychoanalyse en politiek, mythologie en wetenschap, fijnzinnige abstracties en banale grappen. Het oeuvre van Sloterdijk wordt gekenmerkt door de voortdurende poging een kritisch denken te ontwikkelen dat erin slaagt de mankementen van het Duitse links-intellectuele discours te overwinnen. Recentelijk heeft hij een antropologie ontwikkeld, die vooral tot uitdrukking komt in zijn op Heidegger geïnspireerde 'mediale poëzie van de existentie' in de Sferen-trilogie. Actuele ontwikkelingen als individualisering, globalisering en virtualisering worden daar op hoogst originele wijze in verband gebracht met klassieke filosofische en psychoanalytische thema's als kunst, techniek, metafysica, politiek en identiteit. Deze inleiding biedt het eerste samenhangende overzicht van het omvangrijke en veelomvattende oeuvre van Sloterdijk, waarvan diens dionysisch of vitalistisch materialisme de gemeenschappelijke noemer vormt. Sloterdijk staat daarmee in de wijsgerige traditie die teruggaat op Spinoza en Nietzsche en die in 'het denken van het buiten' van de Franse nietzscheanen Foucault en Deleuze een belangrijke impuls heeft gekregen. 'Binnenstebuiten denken' verwijst naar het posthumanistische perspectief, van waaruit Sloterdijk beschrijft hoe mensen afhankelijk zijn van binnenwerelden, die echter in toenemende mate aan veranderingen van buitenaf onderhevig zijn.

231

Sloterdijk

Sloterdijk
Binnenstebuiten denken

Sjoerd van Tuinen

 

2004, Boekencentrum BV
ISBN: 9789077070505
Ingenaaid